Op woensdag 14 oktober kwamen bestuurders, beleidsadviseurs en projectleiders op het gebied van energie, economie, wonen en ruimte uit de regio samen in de Agri & Food Plaza in 's-Hertogenbosch. Samen verkenden we de keuzes die we moeten gaan maken aan de hand van de vraag 'Wat mag energie kosten?'. Ook keken we naar het Energiesysteem van de toekomst van Noordoost-Brabant en welke innovaties ons de komende jaren te wachten staan.
Met een keynote van Machiel Mulder, vier parallelsessies over de kosten van energie in termen van geld, ruimte, ongemak en welvaart, en een blik op het toekomstige energiesysteem van Noordoost-Brabant, werd één ding duidelijk: de energietransitie is urgent en vraag om gezamelijke keuzes. De vraag is daarom niet wat mag energie kosten? Maar vooral welke rekening we als samenleving bereid zijn te accepteren, qua geld, ruimte, ongemak en/of welvaart.
Vier wethouders gaven aan het einde van de middag een samenvatting en duiding van de Energiemiddag. Wat hebben zij opgehaald uit de parallelsessies? En wat nemen zij mee in besluitvorming?
De overgang naar een netbewust energiesysteem brengt onvermijdelijke keuzes mee over confort, ruimte kosten en zekerheid. Om deze keuzes te kunnen maken, moeten inwoners en organisaties eerst begrijpen waar schaarste ontstaat en hoe slimmer energieverbruik het elektriciteitsnet kan ontlasten. Vervolgens gaat het om beleven: de gevolgen zijn niet voor iedereen gelijk, omdat niet ieder huishouden kan investeren in energiebesparing, opslag of slimme apparatuur. De stap naar bewegen vraagt daarom om betrouwbare techniek en duidelijke afspraken over wie het energiegebruik stuurt, wie de kosten en risico's draagt en hoe kwetsbare groepen worden beschermd. Praktijkprojecten laten zien dat slimme sturing, lokale opwek en flexibele contracten pas breed toepasbaar worden als ook verantwoordelijkheden, financiering en besluitvorming goed zijn geregeld.
Wat neemt de wethouder mee in de praktijk?
Er is nog veel werk te verzetten binnen de energietransitie. De manier waarop de energievoorziening in Nederland is georganiseerd, is structureel complex. De financiering van de energietransitie vraagt om een ander verdienmodel dan de financiering van fossiele brandstoffen. bij fossiele energie wordt gebruikgemaakt van één energiebron en één kasstroom. In een geëlektrificeerd energiesysteem is sprake van meerdere energiebronnen en meerdere kasstromen. Lizette Wolters benadrukt dat een andere businesscase automatisch vraagt om een andere financieringslogica. De financiering van meerdere energiebronnen brengt risico's met zich mee. Tegelijkertijd maakt de analyse van Wolters duidelijk dat niets doen geen kosteloos alternatief is. De vraag is daarom niet óf er betaald moet worden, maar vooral welke richting we al samenleving bereid zijn te accepteren.
Nederland is een land waarbij de indeling van ruimte altijd in beweging is geweest. Ook de energietransitie vraagt ons nu om onze ruimte opnieuw in te delen. Maar hiervoor hoeven we geen nieuwe ruimte te zoeken. Er valt veel meer winst te behalen wanneer we ons systeem aanpassen. Wanneer we het energievraagstuk meenemen bij alle andere ruimtelijke keuzes, kunnen we opgaven combineren en zo onze ruimte efficiënt indelen.
Bij de energietransitie gaat het niet alleen om financiële kosten, maar ook om maatschappelijke waarde, zoals gezondheid, geluidsoverlast en de kwaliteit van het landschap. Machiel Mulder benadrukt dat een maatschappelijke kosten- en batenanalyse (MKBA) helpt om deze effecten inzichtelijk te maken en verschillende keuzes transparant af te wegen. Daarbij gaat het niet alleen om wat een project oplevert, maar ook om wie de kosten draagt en bij wie de baten terechtkomen. Een MKBA biedt bestuurders houvast bij het maken van keuzes, waarbij geldt: hoe concreter de vraag, hoe bruikbaarder de analyse. De boodschap is om verder te kijken dan de financiële businesscase en toe te werken naar een bredere valuecase.
Hieronder vind je per deelsessie een uitgebreid inhoudelijk verslag.
Tijdens de deelsessie 'wat mag energie kosten qua ongemak?' stond een vraag centraal die steeds urgenter wordt: wat merken inwoners, bedrijven en gebiedsontwikkelingen van de schaarste op het elektriciteitsnet? Ronalt Folbert, Innovation manager bij Heijmans, liet vanuit de praktijk zien hoe lokale opwek, slimme sturing en energiemanagement kunnen bijdragen aan een netbewuste woonwijk. Lees meeroverWat mag energie kosten qua ongemak?
De sessie ‘Energiesysteem van de toekomst’ stond in het teken van hoe Noordoost-Brabant kan omgaan met de groeiende druk op het elektriciteitsnet. Wat is nodig om energie beschikbaar, betaalbaar, betrouwbaar en duurzaam te houden? En wat vragen de veranderingen in het energiesysteem van overheden, netbeheerders, marktpartijen en natuurlijk de inwoner? Lees meeroverHet energiesysteem van de toekomst
Hoe weeg je de kosten en baten van de energietransitie tegen elkaar af als niet alles in geld is uit te drukken? Tijdens de parallelsessie ‘Wat mag energie kosten qua welvaart?’ verkenden deelnemers samen met Machiel Mulder, hoogleraar energie-economie aan de Rijksuniversiteit Groningen, hoe een maatschappelijke kosten-batenanalyse (MKBA) kan helpen om samen betere keuzes te maken. Lees meeroverWat mag energie kosten qua welvaart?
Wat mag de energietransitie kosten uitgedrukt in geld? En belangrijker nog: wat zijn de kosten voor ons als we doorgaan met het gebruik van fossiele energie? Gaat ook hier het gezegde ‘tijd is geld’ op? Lizette Wolters, Head of Transition Development bij Rabobank, neemt ons in de deelsessie ‘Wat mag energie kosten qua geld?’ mee over het bankieren van de energietransitie. Lees meeroverWat mag energie kosten qua geld?
Wat mag energie eigenlijk kosten? En wanneer is een energieoplossing duur of juist voordelig? Tijdens de Energiemiddag van Energieregio Noordoost-Brabant nam Machiel Mulder, hoogleraar energie-economie aan de Rijksuniversiteit Groningen, de deelnemers mee in de economische kant van de energietransitie. Lees meeroverKeynote: 'Wat mag energie kosten?'
Energieregio Noordoost-Brabant P/a Land van Cuijk Raadhuisplein 1 5831 JX Boxmeer
info@energieregionob.nl
Home Over de RES Nieuws & Projecten Verhalen uit de regio Documenten Contact
Aanmelden nieuwsbrief
Volg ons op LinkedIn
Deze website maakt gebruik van cookies. Lees meer over cookies in onze cookieverklaring.
Deze cookies verzamelen nooit persoonsgegevens en zijn noodzakelijk voor het functioneren van de website.
Deze cookies verzamelen gegevens zodat we inzicht krijgen in het gebruik en deze website verder kunnen verbeteren.
Deze cookies worden gebruikt om statistieken te meten over het gebruik van de website (bijvoorbeeld via Google Analytics, Siteimprove of Matomo) en voor externe videodiensten zoals YouTube of Vimeo. Hiervoor maken wij gebruik van diensten van derde partijen. Deze cookies worden alleen geplaatst na jouw toestemming.
Jouw keuze aanpassen? Dat kan op elk moment via de cookie-instellingen in de footer.