Robert Aerts: “We moeten het elekticiteitsnet uitbreiden én anders gebruiken”

03-02-2026
74 keer bekeken

De energietransitie is voor veel mensen zichtbaar in windmolens, zonnepanelen en warmtepompen. Minder zichtbaar, maar minstens zo bepalend, is het elektriciteitsnet dat al die plannen moet kunnen dragen. Robert is strategisch adviseur energietransitie bij Enexis. Hij spreekt met wethouders, ambtenaren en de provincie over netcongestie, investeringsplannen en het energiesysteem van de toekomst.

In die gesprekken zoekt hij steeds het spanningsveld op tussen ambities en mogelijkheden. “We hebben allemaal hetzelfde doel,” zegt hij. “Alleen de belangen zijn anders, en dat maakt het af en toe complex.”

Netcongestie als dagelijkse realiteit

In zijn rol onderhoudt Robert bestuurlijke contacten met gemeenten en met de provincie. Hij is betrokken bij lange termijnplannen en bij projecten die mogelijk stagneren. “Wij gaan aan het werk met de infrastructuur als een gemeente aangeeft: dit willen wij,” zegt hij. Dat geldt voor duurzame opwek, maar net zo goed voor woningbouw en bedrijventerreinen. “Daar moeten we goed over in gesprek zijn, want dan weten we wat we moeten gaan ontwikkelen. We ontwerpen op basis van keuze die gemeente maakt, hoe dat woningen verwarmd moeten gaan worden.”

Een belangrijk deel van zijn werk zit in het uitleggen wat de beschikbare netcapaciteit en netcongestie betekenen voor plannen en projecten. Daarbij is duidelijk dat niet alles tegelijk kan. Samen met gemeenten en provincie verkent hij waar wél ruimte zit. “De opgave die gemeenten hebben, kunnen wij niet geheel faciliteren. Netcongestie zal de komende jaren merkbaar blijven. Dat is een remmende factor zijn op ontwikkelingen.” Daarmee doelt hij op woningbouw, bedrijven en verduurzamingsprojecten die niet allemaal tegelijk gerealiseerd kunnen worden. Volgens Robert betekent dit ook dat het steeds moeilijker wordt om de afgesproken doelen binnen de huidige termijnen te realiseren. “Flexibiliteit zal een belangrijk onderdeel uitmaken van het toekomstige energienetwerk.”

In zes jaar tijd veranderde het gesprek compleet

Robert zit nu ongeveer zes jaar in deze rol. “Toen ik startte, was er nog geen netcongestie. Dat kenden we toen nog niet,” vertelt hij. Het gesprek ging toen vooral over duurzame opwek en geschikte locaties. In de jaren daarna is dat snel veranderd. Netcongestie is een vast onderwerp geworden in overleggen met gemeenten en bestuurders.  Daarbij spelen verschillende belangen een rol, zoals de ambities van gemeenten om te bouwen en te verduurzamen, en de technische, ruimtelijke en wettelijke grenzen waar Enexis mee te maken heeft. Juist op dat spanningsveld zit zijn werk.

Het energiesysteem van de toekomst: uitbreiden én anders gebruiken

Als hij kijkt naar het energiesysteem van de toekomst, ziet Robert een duidelijke richting. De eerste is uitbreiding van het net. “Bouwen, bouwen, bouwen,” zegt hij. “Dat is echt nodig.” Maar uitbreiden kost tijd. Daarom is het tweede spoor minstens zo belangrijk: slimmer gebruik.” We zijn genoodzaakt om het elektriciteitsnet anders te gebruiken. Meer bewustwording over gelijktijdig energiegebruik en het spreiden van pieken. Denk aan slimme oplossingen” Volgens hem is het beter bij elkaar brengen van vraag en aanbod daarbij essentieel. “Door vraag en aanbod dichter bij elkaar te brengen, verklein je niet alleen de afstand, maar ook de investering. Minder ruimte is nodig, boven én onder de grond: minder stations, minder kabels.

Lokale systemen, ruimte en complexiteit

In gesprekken over het energiesysteem van de toekomst gaat het steeds vaker over lokale energiesystemen, energiehubs en opslag. Robert maakt daarbij een duidelijk onderscheid. “Wij slaan zelf geen energie op. Als netbeheerder zorgen wij voor het transport van elektriciteit.” Tegelijk ziet hij dat lokale systemen belangrijker worden. Die ontwikkeling maakt het speelveld complexer. "Dat moeten we met elkaar uitzoeken: regelgeving, verantwoordelijkheden en wie waarvoor aan zet is.”

Netuitbreiding raakt ook de leefomgeving. “Voor een elektriciteitstation heb je grond nodig,” zegt hij. “En niemand staat te springen om een station in zijn achtertuin.” Extra infrastructuur is volgens hem onvermijdelijk. Daarbij spelen procedures en regels een grote rol. “Wij hebben regels. Gemeenten en provincie hebben regels. Tel dat bij elkaar op, dan moet je je niet verbazen dat ontwikkelingen vertragen.”

Niet alles kan all-electric

Volgens Robert vraagt het toekomstige energiesysteem om meer dan alleen elektriciteit. “Je kunt niet alles elektrificeren,” zegt hij. Hij schetst een systeem waarin verschillende energiedragers naast elkaar bestaan. Daarbij noemt hij ook groen gaas, warmte, waterstof en andere alternatieven, maar hij is realistisch over de fase waarin die zich bevinden. “Waterstof is een hele nieuwe markt,” zegt hij. “Dat is nog niet uitontwikkeld en het is nog duur.” Dat maakt het voor gemeenten ingewikkeld om hier nu al grootschalig op te sturen.

Realistisch vooruitkijken

Vooruitkijkend noemt Robert opnieuw de twee hoofdsporen: uitbreiden en anders gebruiken.Hij ziet in de regio een sterke gezamenlijke inzet om de opgave verder te brengen. Gemeenten, provincie en netbeheerder hebben elkaar nodig om stappen te kunnen blijven zetten.

Tot slot benadrukt hij het belang van continuïteit. “Het is heel prettig als alle plannen en ontwikkelingen geborgd blijven en gecontinueerd kunnen worden.”

Afbeeldingen

Cookie-instellingen